Jeffrey Gapari Kitingan

சுருக்கம்

டேட்டுக் சேரி டாக்டர் ஜெஃப்ரி கபாரி கிட்டிங்கான், சபாவின் Parti Solidariti Tanah Airku (STAR)-இன் நிறுவனர் தலைவர் ஆவார். 2018 முதல் தாம்புனான் மாநிலத் தொகுதியையும் கெனிங்காவு நாடாளுமன்றத் தொகுதியையும் பிரதிநிதித்துவப்படுத்துகிறார். Malaysia Agreement 1963-ஐ முழுமையாக நடைமுறைப்படுத்துவதற்கும், 40% வருவாய் உரிமை உட்பட சபாவின் அரசியலமைப்பு உரிமைகளுக்காகவும் நீண்டகாலமாக குரல் கொடுத்து வருகிறார். நவம்பர் 2025 வரை சபாவின் துணை முதல்வர் I ஆக பதவி வகித்த இவர், 17-வது சபா மாநிலத் தேர்தலுக்கு பிறகு STAR எதிர்க்கட்சியாக மாறியதையடுத்து, சபாவை உள்ளூர் கட்சிகளே ஆள வேண்டும் என்ற தன் நிலைப்பாட்டை மீண்டும் உறுதிப்படுத்தியுள்ளார்.

சுயசரிதம்

டேட்டுக் சேரி டாக்டர் ஜெஃப்ரி கபாரி கிட்டிங்கான் (பிறப்பு: 22 அக்டோபர் 1948) சபா மாநிலத்தைச் சேர்ந்த மலேசியன் அரசியல்வாதியும், Parti Solidariti Tanah Airku (STAR) கட்சியின் நிறுவனர் தலைவரும் ஆவார் [1]. கோட்டா மாருடுவில் பிறந்த இவர், சபாவின் உள்நாட்டு மாவட்டமான தாம்புனானை சொந்த ஊராகக் கொண்டவர் [1]. இவர் ஹார்வர்ட் பல்கலைக்கழகத்தின் John F. Kennedy School of Government-இல் பொது நிர்வாகவியலில் முதுகலைப் பட்டமும், 1984-இல் Tufts University-யின் Fletcher School of Law and Diplomacy-யில் முனைவர் பட்டமும் பெற்றவர் [1]. 1990-இல் Parti Bersatu Sabah (PBS)-இல் தன் அரசியல் வாழ்க்கையை தொடங்கிய இவர், சபா முதல்வராக 1985 முதல் 1994 வரை பதவி வகித்த மூத்த சகோதரர் தான் ஸ்ரீ Joseph Pairin Kitingan-இன் கட்சியில் இணைந்தார் [1]. பின்னர் AKAR, PBS, PBRS, PKR மற்றும் சரவாக்கை தளமாகக் கொண்ட STAR உட்பட பல கட்சிகளில் பயணித்த ஜெஃப்ரி, ஜூலை 2016-இல் சபாவை தளமாகக் கொண்ட Homeland Solidarity Party (STAR)-ஐ நிறுவினார் [1]. 2018 பொதுத் தேர்தலில் இருந்து கெனிங்காவு நாடாளுமன்ற உறுப்பினராகவும், தாம்புனான் சபா மாநிலச் சட்டமன்ற உறுப்பினராகவும் பதவி வகிக்கிறார் [1]. இதற்கு முன்னர் 1994 முதல் 2008 வரை பிங்கோர் தொகுதி உறுப்பினராக இருந்தார் [1]. மாநில அளவில், அக்டோபர் 2020-இல் சபாவின் துணை முதல்வர் II ஆக பதவியேற்ற இவர், ஜனவரி 2023-இல் துணை முதல்வர் I ஆக உயர்த்தப்பட்டு நவம்பர் 2025 வரை பதவி வகித்தார் [1]. செப்டம்பர் 2020 முதல் டிசம்பர் 2025 வரை சபா மாநில விவசாயம் மற்றும் மீன்வளத் துறை அமைச்சராகவும் கடமையாற்றினார் [1]. கூட்டாட்சி அளவில், மார்ச் முதல் செப்டம்பர் 2020 வரை சுற்றுலா, கலை மற்றும் கலாச்சார துறை துணை அமைச்சராகவும், ஆகஸ்ட் 1994 முதல் மே 1995 வரை வீட்டுவசதி மற்றும் உள்ளாட்சி அரசாங்க துறை துணை அமைச்சராகவும் பதவி வகித்தார் [1]. நவம்பர் 2025-இல் நடைபெற்ற 17-வது சபா மாநிலத் தேர்தலில் தாம்புனான் தொகுதியை 12,595 வாக்குகளோடு 7,311 வாக்கு பெரும்பான்மையில் தக்கவைத்துக்கொண்டார் [2]. தேர்தலுக்குப் பிறகு STAR எதிர்க்கட்சியில் அமர்ந்தது; சபா அரசாங்கம் உள்ளூர் கட்சிகளால் மட்டுமே அமைக்கப்பட வேண்டும் என கிட்டிங்கான் தெளிவாக அறிவித்தார் [3].

பிரபலமான காரணம்

ஜெஃப்ரி கிட்டிங்கான், Malaysia Agreement 1963 (MA63) மற்றும் 20-Point Agreement-இன் கீழ் சபாவின் உரிமைகளை வலியுறுத்துவதற்காக மிகவும் அறியப்படுகிறார். கூட்டாட்சி வருவாயில் சபாவுக்கு அரசியலமைப்பு வழங்கும் 40% பங்கை கோருவதில் இவர் முன்னணியில் நிற்கிறார் [4]. இந்த மாநில உரிமைகோரல்களை முன்னெடுக்கவே 2016-இல் STAR-ஐ நிறுவினார். பல தசாப்தங்களாக பல சபா கட்சிகளில் உறுப்பினராக இருந்து, இறுதியில் சொந்தக் கட்சியை நிறுவிய அரசியல்வாதி என்ற அடையாளமும் இவருக்கு உண்டு [1].

அரசியல் நிலைப்பாடுகள்

ஜெஃப்ரி கிட்டிங்கானின் முதன்மையான அரசியல் நிலைப்பாடு, Malaysia Agreement 1963-ஐ முழுமையாக நடைமுறைப்படுத்துவதும், 40% கூட்டாட்சி வருவாய் பங்கு உட்பட சபாவின் அரசியலமைப்பு உரிமைகளை மீட்டெடுப்பதும் ஆகும். மார்ச் 2026-இல், சபாவுக்கு 40% வருவாய் உரிமை உண்டென நிலைநிறுத்திய உயர்நீதிமன்ற தீர்ப்பின் மீது கூட்டாட்சி அரசு தடை கோரியதை இவர் வெளிப்படையாக விமர்சித்தார்; அந்த நடவடிக்கை முரண்பாடானது என்று கூறினார் [4]. தீபகற்ப மலேசியாவை தளமாகக் கொண்ட கட்சிகளைச் சார்ந்த கூட்டணிகளை விடுத்து, சபா அரசாங்கம் உள்ளூர் கட்சிகளால் மட்டுமே அமைக்கப்பட வேண்டும் என்று தொடர்ந்து வலியுறுத்துகிறார். அப்படி இல்லாவிட்டால் சபாவின் பேரம் பேசும் சக்தி குறைந்துவிடும் என்பது இவரது வாதம் [3]. 2025 சபா மாநிலத் தேர்தலுக்கு பிறகு STAR எதிர்க்கட்சியில் அமர்ந்தது. அப்போது கிட்டிங்கான் கூறினார்: "சபாவைப் பாதுகாக்கும் கொள்கைகளை நாங்கள் ஆதரிப்போம்; MA63, அரசியலமைப்பு அல்லது சபா மக்களுக்கான நீண்டகால போராட்டத்தை பலவீனப்படுத்தும் எந்த நடவடிக்கையையும் நாங்கள் எதிர்ப்போம்" [3]. தென் சீனக் கடலில் சீன இராணுவ நடவடிக்கைகள் குறித்து மலேசியா ஐ.நா. மற்றும் சீனாவிடம் இராஜதந்திர எதிர்ப்பை தெரிவிக்க வேண்டும் என்றும் கோரியுள்ளார் [4]. சபாவின் குடியேற்ற அதிகாரங்கள் தொடர்பாக, பொது ஒழுங்குக்கு அச்சுறுத்தலாக கருதப்படும் நபர்களை மாநிலத்திலிருந்து வெளியேற்ற தன் அதிகாரங்களை சபா பயன்படுத்த வேண்டும் என்றும் வாதிடுகிறார் [3].

கல்வி

1. 1984அமெரிக்காவின் Tufts பல்கலைக்கழகத்தின் Fletcher School of Law and Diplomacy நிறுவனத்தில் PhD பட்டம் பெற்றார்.⛓
2. 1990-க்கு முன்Harvard பல்கலைக்கழகத்தின் John F. Kennedy School of Government நிறுவனத்தில் Master of Public Administration பட்டம் பெற்றார்.⛓

அரசியலுக்கு முன்

1. 1991-க்கு முன்சபா மாநில ஆய்வு நிறுவனமான Institute for Development Studies (IDS)-இன் இயக்குநராகப் பணியாற்றினார்.⛓

அரசியல் வாழ்க்கை

1. 1990தனது அண்ணன் Joseph Pairin Kitingan தலைமையிலான Parti Bersatu Sabah (PBS) வழியாக அரசியலில் நுழைந்தார்.⛓
2. 1991சபாவை மலேசியாவிலிருந்து பிரிக்கத் திட்டமிட்டதாகச் சந்தேகிக்கப்பட்டு, Operation Talkak என்ற நடவடிக்கையின் கீழ் உள்நாட்டுப் பாதுகாப்புச் சட்டம் (ISA) மூலம் விசாரணையின்றி சுமார் 26 மாதங்கள் தடுத்து வைக்கப்பட்டார். Malay Mail-இன் கூற்றுப்படி, Jeffrey Kitingan இந்தத் தடுப்புக்காவல் 26 மாதங்கள் நீடித்ததாகவே குறிப்பிட்டுள்ளார்.⛓
3. 1994Bingkor மாநிலத் தொகுதியில் வெற்றி பெற்றார்; மத்திய அரசில் வீட்டுவசதி மற்றும் உள்ளாட்சி அமைச்சின் துணை அமைச்சராக நியமிக்கப்பட்டார் (ஆகஸ்ட் 1994 – மே 1995).⛓
4. 2006Parti Keadilan Rakyat (PKR)-இல் இணைந்து, கிழக்கு மலேசியா ஒதுக்கீட்டில் கட்சியின் துணைத் தலைவராக தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டார்.⛓
5. டிசம்பர் 201020 உடன்படிக்கை மற்றும் மலேசியா ஒப்பந்தத்தின் (MA63) கீழ் சபா-சரவாக் உரிமைகளை முன்னிறுத்தும் நோக்கில் United Borneo Alliance (UBA) என்ற தன்னார்வ அமைப்பை நிறுவினார்.⛓
6. 2012சரவாக் தலைமையிலான State Reform Party (STAR)-இன் சபா கிளையை அறிமுகப்படுத்தினார்.⛓
7. ஜூலை 2016சரவாக் STAR-இலிருந்து தனித்த நிறுவனமாக, சபா சார்ந்த Parti Solidariti Tanah Airku (STAR)-ஐ நிறுவி, அதன் நிறுவனத் தலைவரானார்.⛓
8. மே 2018GE14-இல் Tambunan மாநிலத் தொகுதியில் அண்ணன் Joseph Pairin Kitingan-ஐ தோற்கடித்து வெற்றி பெற்றார்; Keningau நாடாளுமன்றத் தொகுதியிலும் வெற்றி பெற்று சபாவின் துணை முதலமைச்சராக நியமிக்கப்பட்டார்.⛓
9. மார்ச் 2020மத்திய அரசில் சுற்றுலா, கலை மற்றும் கலாசார அமைச்சின் துணை அமைச்சராக நியமிக்கப்பட்டார்.⛓
10. செப்டம்பர் 20202020 சபா மாநில தேர்தலில் STAR 6 தொகுதிகளில் வெற்றி பெற்றதை அடுத்து, சுற்றுலா, கலை மற்றும் கலாசார அமைச்சின் துணை அமைச்சர் பதவியிலிருந்து விலகி சபாவின் துணை முதலமைச்சர் II ஆக நியமிக்கப்பட்டார்.⛓
11. ஜனவரி 2023அரசியல் நெருக்கடியால் Bung Mokhtar Radin நீக்கப்பட்டதைத் தொடர்ந்து, சபாவின் துணை முதலமைச்சர் I-ஆக பதவி உயர்வு பெற்றார்.⛓
12. நவம்பர் 2022GE15-இல் GRS சார்பில் Keningau நாடாளுமன்றத் தொகுதியை தக்கவைத்தார்.⛓
13. அக்டோபர் 202517-வது சபா மாநில சட்டமன்றம் கலைக்கப்படுவதற்கு முன்னர் STAR, GRS-ஐ விட்டு விலகியது; ஆனால் STAR-இன் ஆறு சட்டமன்ற உறுப்பினர்களில் ஐவர் Kitingan-இன் முடிவை மீறி தனிப்பட்ட முறையில் GRS-க்கு ஆதரவு தெரிவித்தனர்.⛓
14. நவம்பர் 202517-வது சபா மாநில தேர்தலில் Tambunan தொகுதியை 12,595 வாக்குகளுடனும் 7,311 வாக்கு பெரும்பான்மையுடனும் தக்கவைத்தார்; 78 வயதில் அந்தத் தேர்தலின் மூத்த வெற்றியாளரானார்.⛓
15. டிசம்பர் 2025STAR எதிர்க்கட்சியிலேயே தொடரும் என அறிவித்து, உள்ளூர் கட்சிகள் மட்டுமடங்கிய சபா அரசாங்கத்தையே ஆதரிப்போம் என்று தெரிவித்தார். தேர்தலில் STAR இரண்டு தொகுதிகளில் மட்டுமே வென்றது.⛓

தேர்தல் வரலாறு

• 2025Tambunan (State)வென்றார்⛓
• 2022Keningau (Parliament)வென்றார்⛓
• 2020Tambunan (State)வென்றார்⛓
• 2018Tambunan (State)வென்றார்⛓
• 2018Keningau (Parliament)வென்றார்⛓
• 2013Keningau (Parliament)தோற்றார்⛓
• 2008Keningau (Parliament)தோற்றார்⛓

முக்கிய விஷயங்களில் நிலைப்பாடு

• VerifiedFactsJeffrey Kitingan, 17-வது சபா மாநில தேர்தலில் (நவம்பர் 2025) ஏழு கோண போட்டியில் Tambunan தொகுதியை 12,595 வாக்குகளுடனும் 7,311 வாக்கு பெரும்பான்மையுடனும் தக்கவைத்தார். 78 வயதில் அந்தத் தேர்தலின் மூத்த வெற்றியாளரானார். Tambunan தொகுதியில் 29,187 பதிவுபெற்ற வாக்காளர்கள் உள்ளனர்; இது Keningau நாடாளுமன்றத் தொகுதியின் கீழ்வரும் மூன்று மாநிலத் தொகுதிகளில் ஒன்றாகும்.⛓
• Government2025 தேர்தலுக்குப் பின்னர் STAR முதலில் எதிர்க்கட்சி நிலைப்பாட்டை அறிவித்தது; பின்னர் முதலமைச்சர் Hajiji Noor தலைமையிலான GRS அரசாங்கத்திற்கு ஆதரவு தெரிவிப்பதாக அறிவித்தது. Malay Mail-இன் கூற்றுப்படி, நிர்வாக ஸ்திரத்தன்மையை உறுதிப்படுத்தவும், மாநில வளர்ச்சி திட்டங்களில் Tambunan பின்தங்காமல் இருக்கவும் இந்த முடிவு எடுக்கப்பட்டதாக Kitingan தெரிவித்தார்.⛓
• Opposition16-வது சபா மாநில சட்டமன்றத்தில் STAR சார்பில் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட ஆறு உறுப்பினர்களில் ஐவர், 2025 தேர்தலுக்கு முன்னர் Kitingan GRS-ஐ விட்டு விலக முடிவெடுத்தமையை மீறி தனிப்பட்ட முறையில் GRS-க்கு ஆதரவு அறிவித்தனர். The Star-இன் கூற்றுப்படி, இதனால் Kitingan மட்டுமே GRS-உடன் இணையாத ஒரே STAR பிரதிநிதியாக அந்தத் தருணத்தில் இருந்தார்.⛓
• ExpertThe Edge Malaysia-இன் கூற்றுப்படி, GE14-இல் Kitingan, Keningau நாடாளுமன்றத் தொகுதியை ஆறு கோண போட்டியில் 13,286 வாக்குகளுடன் வெறும் 45 வாக்கு பெரும்பான்மையில் வென்றார் — அந்தத் தேர்தலில் எந்த நாடாளுமன்றத் தொகுதியிலும் இருந்த மிகச்சிறிய வெற்றி இடைவெளி அது.⛓
• PublicMalaysiakini-இன் கூற்றுப்படி, 2020 சபா மாநில தேர்தலில் STAR, களமிறக்கிய எட்டு வேட்பாளர்களில் ஆறு பேரை வெற்றியடையச் செய்து கட்சியின் சிறந்த தேர்தல் சாதனையை நிகழ்த்தியது. சபாவின் முஸ்லிம் அல்லாத பூர்வீக சமூகங்களான Kadazan-Dusun Murut (KDM) மக்களே கட்சியின் முதன்மை ஆதரவு தளமாக உள்ளனர்.⛓